Leestijd: 4 minuten

Nieuwegein scoort beter op het beleid voor LHBTIQA+ inwoners dan bij de vorige beoordeling. In de nieuwe Regenboogmonitor 2026 van COC Midden-Nederland stijgt de gemeente van matig naar voldoende. Toch is het rapport niet alleen reden voor tevredenheid. COC plaatst ook een duidelijke kanttekening: Nieuwegein heeft nog altijd geen concreet vastgelegde meetpunten waarmee zichtbaar wordt wat het regenboogbeleid daadwerkelijk oplevert.

De monitor is op 26 mei gepubliceerd en kijkt terug op de uitvoering van de Regenboogstembusakkoorden in de raadsperiode 2022 tot en met 2026. COC onderzocht onder meer gemeentelijke plannen, ambtelijke uitvoering, verantwoording aan de raad, politieke actualiteit en zichtbare uitingen van steun aan de LHBTIQA+ gemeenschap.

Nieuwegein vooruit, maar geen topscore
Nieuwegein krijgt van COC een voldoende, waar de gemeente bij de vorige beoordeling nog als matig uit de bus kwam. Het collegeprogramma wordt beoordeeld als uitgebreid en de verantwoording als uitvoerig. Ook op het gebied van zichtbaarheid en inclusieve uitingen scoort Nieuwegein positief.

Op twee onderdelen blijft de beoordeling terughoudender. De ambtelijke uitvoering wordt als gemiddeld beoordeeld en het onderwerp kwam volgens COC slechts enkele keren inhoudelijk actueel op de agenda. Daarmee staat Nieuwegein er beter voor dan voorheen, maar is van een beoordeling goed nog geen sprake.

Regenboogagenda krijgt waardering, meetlat ontbreekt
COC noemt Nieuwegein expliciet als positief voorbeeld, omdat de gemeentelijke Regenboogagenda 2022-2025 een plaats heeft gekregen in de planning- en controlcyclus van de gemeente. Daarmee is het beleid niet alleen op papier vastgelegd, maar ook gekoppeld aan de gemeentelijke verantwoording.

Tegelijkertijd ontbreekt volgens COC nog steeds een belangrijk onderdeel: duidelijke, vooraf vastgestelde KPI’s. Daardoor blijft lastig meetbaar of maatregelen daadwerkelijk leiden tot meer veiligheid, acceptatie, ontmoeting en gelijke kansen voor LHBTIQA+ inwoners in Nieuwegein.

Alle coalitiepartijen tekenden in 2022
Nieuwegein behoort tot de tien gemeenten binnen het werkgebied van COC Midden-Nederland waar in 2022 alle toenmalige coalitiepartijen het Regenboogstembusakkoord hadden ondertekend. COC stelt vast dat Nieuwegein, anders dan enkele andere gemeenten met eenzelfde uitgangspositie, in de afgelopen raadsperiode daadwerkelijk een verbeterde totaalscore heeft laten zien.

Ook richting de nieuwe raadsperiode ligt er opnieuw een politieke belofte. Onze redactie berichtte eerder dat in maart zes Nieuwegeinse fracties het Regenboogstembusakkoord 2026-2030 ondertekenden: VVD, D66, GroenLinks-PvdA, De Unie, CDA en Lokale Vernieuwing/VSP. Met hun handtekening spraken de partijen af zich in te zetten voor veiligheid, acceptatie en gelijke rechten voor LHBTIQA+ inwoners.

Nieuwe coalitie krijgt dossier meteen op tafel
De uitkomst van de Regenboogmonitor komt op een politiek gevoelig moment. Lokale Vernieuwing/VSP, VVD, D66 en CDA werken aan de vorming van een nieuwe coalitie voor Nieuwegein. Deze vier partijen behoren ook tot de ondertekenaars van het nieuwe Regenboogstembusakkoord. Daarmee komt de vraag op tafel of de gemaakte beloften straks ook concreet worden opgenomen in het coalitieakkoord en de raadsagenda.

COC adviseert gemeenten om het regenboogbeleid verder uit te werken in concrete doelen en een actuele agenda of actieplan. Ook pleit de organisatie voor jaarlijkse verantwoording, meetbare resultaten en structurele aandacht voor LHBTIQA+ inwoners binnen onder meer veiligheid, welzijn, onderwijs, sport, cultuur en gemeentelijke dienstverlening.

Onze redactie stelt vragen
Onze redactie heeft naar aanleiding van de Regenboogmonitor vragen gesteld aan de gemeente Nieuwegein, de formerende partijen en COC Midden-Nederland. Daarbij is onder meer gevraagd wat de gemeente concreet heeft bereikt met de Regenboogagenda 2022-2025, of er voor de komende bestuursperiode nieuwe meetbare doelen worden opgesteld en of regenboogbeleid een plaats krijgt in het nieuwe coalitieakkoord of de raadsagenda.

Ook is aan COC Midden-Nederland gevraagd waarom Nieuwegein ondanks de verbetering blijft steken op een voldoende en wat de gemeente concreet zou moeten doen om bij een volgende beoordeling de stap naar goed te maken.

De antwoorden waren op het moment van publicatie nog niet ontvangen. Zodra de betrokken partijen reageren, vult onze redactie dit bericht aan.

Op de foto v.l.n.r uit 2018: Gerben Horst (CDA), Hans Adriani (PvdA), Simon Timmerman (COC), Marieke Schoutenm (GroenLinks), Katharina Elbertse-Ma (D66) en John van Engelen (Lokale Vernieuwing)