Daar zaten ze dan. Aan een lange tafel, laptops open, glazen water erbij, koffie binnen handbereik en genoeg kabels om half City van stroom te voorzien. De formatie in Nieuwegein is weer een stap verder. Dat klinkt nog niet als witte rook, maar in de lokale politiek is een stapje soms al een halve marathon.
Na de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart werken Lokale Vernieuwing/VSP, VVD, D66 en CDA verder aan een nieuw college voor Nieuwegein. Dat gebeurt onder leiding van formateur John Bijl. De vier partijen schrijven aan een coalitieakkoord op hoofdlijnen en aan een raadsagenda. Dat laatste is interessant, want daarmee wordt een deel van het politieke huiswerk niet alleen bij de coalitie gelegd, maar bij de hele gemeenteraad.
Jan met de Pet kijkt daar met een schuin oog naar. Want een coalitieakkoord op hoofdlijnen klinkt netjes, bestuurlijk en vooral veilig. Niet meteen alles dichttimmeren, maar de grote koers vastleggen en het nieuwe college daarna met een uitvoeringsprogramma aan het werk zetten. In gewone mensentaal: eerst afspreken waar de trein ongeveer heen moet, daarna pas bepalen op welk spoor, met welke conducteur en hoeveel vertraging onderweg nog acceptabel is.
Volgens Heleen Peters van Lokale Vernieuwing/VSP, de grootste partij en initiatiefnemer van de formatiegesprekken, gaan de inhoudelijke gesprekken voorspoedig. Na het duidingsdebat van dinsdagavond 7 april zijn de vier partijen direct aan de slag gegaan. Inmiddels zou er ook een goed beeld zijn van een gezamenlijke raadsagenda. En juist daar wordt nu de rest van de gemeenteraad bij gevraagd.
Die raadsagenda moet gaan over onderwerpen waarvan de partijen vinden dat niet alleen de coalitie, maar de volledige raad zich vooraf richtinggevend en kaderstellend moet uitspreken. Dat klinkt droog, maar het kan belangrijk zijn. Want Nieuwegein staat de komende jaren voor keuzes die je niet even in een achterkamertje kunt afvinken. Wonen, bereikbaarheid, financiën, duurzaamheid, zorg, veiligheid, de binnenstad, de groei van de stad, het komt allemaal langs. En bij zulke onderwerpen is het niet onverstandig als de raad als geheel eerder aan tafel komt dan pas wanneer het besluit al bijna in beton is gegoten.
Jan met de Pet ziet ook het risico. Een raadsagenda kan een manier zijn om breder draagvlak te organiseren. Maar het kan ook een nieuw bestuurlijk woord worden waar iedereen ja tegen zegt, totdat duidelijk moet worden wie waar echt voor kiest. Dan wordt het spannend. Want richting geven is mooi, maar richting kiezen doet soms pijn.
Aan de formatietafel zitten namens de vier partijen de fractievoorzitters en de beoogde wethouders. Op de sfeerfoto is vooral bestuurlijke rust te zien. Geen dichtgeslagen deuren, geen boze gezichten, geen papieren die door de lucht vliegen. Dat is winst. Maar Nieuwegein is niet geholpen met alleen prettige tafelfoto’s. De stad wil straks weten wat dit college gaat doen. Waar komt woningbouw echt op gang? Wat gebeurt er met de bereikbaarheid? Hoe blijft de stad betaalbaar? Hoe worden wijken leefbaar gehouden? En wie gaat de rekening betalen?
Het volgende voortgangsbericht wordt eind mei verwacht. Tot die tijd wordt er verder gewerkt aan het coalitieakkoord. Jan met de Pet zal het met belangstelling volgen. Niet omdat hij dol is op bestuurlijke termen als hoofdlijnenakkoord, raadsagenda en uitvoeringsprogramma. Wel omdat achter die woorden de keuzes zitten waar Nieuwegeiners straks dagelijks iets van gaan merken.
Voorlopig is de boodschap helder: de coalitie is nog niet klaar, maar staat ook niet stil. Er wordt gepraat, geschreven, afgestemd en gevinkt. En ergens aan die lange tafel ligt waarschijnlijk al een stapel papier waarop Nieuwegein voor de komende vier jaar moet worden uitgetekend.
Jan neemt nog een slok koffie en kijkt naar de foto. “Ze lachen nog,” mompelt hij. “Mooi. Maar straks begint het echte werk.”
Ontdek meer van De Digitale Stad Nieuwegein
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
