De verkiezingsprogramma’s zijn geschreven, de ambities uitgesproken. De Digitale Stad Nieuwegein legde de plannen van de lokale partijen al langs zes vaste meetlatten. Maar papier is geduldig. Daarom kijkt Jan met de Pet verder dan de bekende thema’s. Deze keer is het verkiezingsprogramma van Ieders Belang aan de beurt.

Iedere partij zegt dat ze er “voor iedereen” is. Maar als Jan met de Pet het verkiezingsprogramma van Ieders Belang leest, merkt hij iets anders. Dit is geen partij van nuance en lange zinnen. Dit is een partij van duidelijke grenzen, vaste regels en weinig geduld met wie daar overheen gaat.

Geen wollig taalgebruik. Geen stapels ambities die later worden afgezwakt. Wel een stad die volgens Ieders Belang vooral leefbaar moet blijven voor wie zich aan de regels houdt.

Jan zet zijn pet recht, neemt een slok koffie en denkt: dit is geen programma dat twijfelt. Maar kan het ook dragen wat het belooft? De fractie voorzitter Jacqueline Verbeek moet glimlachen, alsof ze Jan’s gedachten kan lezen.

Wat Jan als eerste opvalt, is de toon. Veiligheid is een basisrecht. Overlast wordt niet getolereerd. Wie zich structureel niet aan de regels houdt, wordt streng en consequent aangepakt. Dat is helder. Geen mitsen, geen maren.

Jan begrijpt dat sentiment. Hij hoort het ook in het buurthuis en bij de bakker. Mensen die zich netjes gedragen, zijn het zat om rekening te houden met wie dat niet doet. Ieders Belang kiest hier zonder omwegen partij voor de stille meerderheid. Maar Jan weet ook: streng optreden vraagt scherpe definities. Wanneer is iets structureel? Hoe voorkom je dat handhaving willekeurig wordt? Een harde lijn is makkelijk op papier. In de praktijk vraagt het vakmanschap.

Geen groei om de groei
Waar andere partijen vooral spreken over bouwen, kiest Ieders Belang nadrukkelijk voor behoud van leefkwaliteit. Geen verdere verdichting als dat de leefbaarheid schaadt. Park Oudegein blijft zoals het is. Groen is geen restgrond. Dat is een duidelijke breuk met het idee dat elke open plek benut moet worden. Jan ziet hier een fundamentele keuze: niet alles wat kan, moet ook. Maar hij ziet ook de spanning. Als je niet verder verdicht, waar vang je dan de groei op? En hoe houd je woningen betaalbaar als je minder ruimte benut? Het programma kiest voor bescherming van wat er is. De vraag is of dat genoeg antwoord geeft op wat komt.

Parkeren als symbool
Gratis parkeren in woonwijken blijft. Geen auto’s over fietspaden. Kwetsbare weggebruikers eerst. Het klinkt praktisch, maar Jan ziet hier iets groters. Dit gaat over zeggenschap in de eigen buurt. Over bewoners die niet verrast willen worden door nieuwe regels of experimenten vanuit het Stadshuis.

Ieders Belang kiest duidelijk voor comfort en voorspelbaarheid voor inwoners. Minder beleidsdrift, meer rust. Tegelijkertijd wil de partij investeren in openbaar vervoer en innovatie. Dat kost geld. En dat brengt Jan bij het meest gevoelige punt.

Geen belasting omhoog, wel meer doen
Geen verhoging van lokale belastingen. Geen hogere WOZ. Waar mogelijk zelfs verlaging. Ondernemers ontzien. Sport extra ondersteunen. Meer geld naar jeugdzorg. Investeren in onderwijs. Ondersteuning bij verduurzaming.

Jan telt mee en fronst. Dat is een lange wensenlijst. De kernvraag wordt dan: waar wordt het van betaald? Het programma spreekt over aantoonbaar nuttige bestedingen en geen verspilling. Dat klinkt goed. Maar het vraagt scherpe financiële keuzes. Je kunt niet tegelijk de lasten verlagen en de uitgaven verhogen zonder ergens pijn te doen. Die pijn benoemt het programma nauwelijks.

Zorg en controle
Op zorggebied kiest Ieders Belang voor menselijke maat, maar ook voor controle. Meer geld voor jeugdzorg, kortere wachttijden. Tegelijk moet Geynwijs beter functioneren en moet de controle op consulenten terugkomen.

Jan leest hierin frustratie over bureaucratie. Over inwoners die verdwalen in regels en loketten. De partij wil grip terugbrengen. Dat spreekt aan. Maar meer controle betekent ook meer toezicht en mogelijk meer systeemdruk. De kunst wordt om snelheid te winnen zonder nieuwe lagen te bouwen.

Ondernemers centraal
Ondernemers verdienen steun, geen extra lasten. Verlaging van WOZ voor bedrijfspanden. Actief meedenken met zzp’ers en markthandelaren.

Jan ziet hier een duidelijke keuze voor de lokale economie. Geen grootse visies over innovatiehubs of internationale profilering. Gewoon zorgen dat de bakker, de winkelier en de mkb’er hier kunnen blijven draaien. Dat is nuchter. Maar het mist een verhaal over hoe Nieuwegein zich economisch onderscheidt in de regio. Behouden is belangrijk. Vernieuwen net zo.

Klimaat zonder ideologie
Ieders Belang erkent de Europese klimaatdoelen en wil lagere inkomens helpen bij verduurzaming. Meer druk op corporaties om sociale huurwoningen te verbeteren. Geen ontkenning, geen klimaatstrijd. Wel de energierekening centraal. Jan waardeert die praktische benadering. Maar ook hier geldt: verduurzaming kost geld. Als je tegelijkertijd belastingen niet wilt verhogen, moet je ergens anders snijden.

Wat blijft hangen
Volgens Jan is Ieders Belang een partij van duidelijkheid. Van grenzen. Van lokale nuchterheid. Het programma is concreet, soms hard, zelden vaag.

Sterk is de helderheid. Je weet waar je aan toe bent.
Sterk is ook de focus op bestaande inwoners en leefkwaliteit.
Kwetsbaar is de financiële onderbouwing.
Kwetsbaar is de beperkte lange termijnvisie op economische ontwikkeling.

Jan nipt van zijn koffie en zet zijn pet nog eens recht. Dit programma belooft rust, orde en bescherming van wat we hebben. Dat spreekt veel mensen aan. Maar besturen is meer dan beloven. Het is kiezen, schrappen en soms teleurstellen.

Op 18 maart gaat het niet alleen om wat mooi klinkt. Het gaat om wat houdbaar is.

Jan met de Pet