Het bezoek van minister Elanor Boekholt O’Sullivan en staatssecretaris Jo Annes de Bat afgelopen maand aan Groot Merwede en Polder Rijnenburg maakt vooral duidelijk hoe hard het dossier inmiddels tegen de werkelijkheid aanloopt. De provincie Utrecht waarschuwde na het bezoek dat het stroomnet zo vol zit dat deze zomer al een aansluitstop dreigt. Als dat gebeurt, kunnen nieuwe woningen, bedrijven en voorzieningen niet zomaar meer worden aangesloten. Inclusief de Merwedelijn.

Voor Nieuwegein is dat geen detail. In het Nieuwegeinse deel van Groot Merwede wil de gemeente 6.000 tot 8.000 woningen bouwen. De gemeente noemt de Merwedelijn daarbij zelf noodzakelijk, als snelle verbinding tussen de nieuwe wijk, Nieuwegein en Utrecht Centraal. Groot Merwede is dus niet alleen een bouwplan, maar hangt direct samen met bereikbaarheid en energie.

Juist daar wringt het. Voor het traject van de Merwedelijn vanaf Westraven richting Nieuwegein is nog aanvullend onderzoek en extra budget nodig. De gemeente schrijft zelf dat er nog geen nieuws is over de route van de tram in het noordelijk deel van Nieuwegein. Anders gezegd, de wijk waar straks duizenden woningen moeten komen, heeft nog altijd geen uitgewerkt spoor ernaartoe.

En alsof stroom en tram nog niet genoeg hoofdpijn geven, ligt er onder dit gebied nóg een probleem. Waterschap HDSR waarschuwt dat bouwen in Rijnenburg en Groot Merwede lastig is door bodemdaling en grote kans op wateroverlast. Zonder stevige water en bodemmaatregelen dreigen volgens het waterschap op termijn verzakkingen, wateroverlast en verslechtering van de waterkwaliteit. In het noordelijke deel van Rijnenburg wil HDSR bovendien ruimte houden voor circa 1 miljoen kubieke meter regionale waterberging.

Daarmee komt dit dossier rechtstreeks op het bord van het nieuwe college dat nog gevormd moet worden. De verkenners adviseerden vorige week een coalitie van Lokale Vernieuwing/VSP, VVD, D66 en CDA. Die partijen praten nu verder. Wie straks in het college stapt, krijgt dus meteen een dossier waar grote woorden weinig waard zijn als de randvoorwaarden niet geregeld worden.

De kern is inmiddels simpel. Nieuwegein wil in Groot Merwede bouwen, en fors ook. Maar zonder extra netcapaciteit, zonder duidelijkheid over de Merwedelijn en zonder harde afspraken over water en bodem blijft het vooral een ambitie op papier. Het bezoek van de ministers verandert daar op zichzelf nog niets aan. Voor het nieuwe stadsbestuur wordt dit meteen een eerste echte proef, niet op visie, maar op uitvoerbaarheid. Die conclusie volgt uit de combinatie van de knelpunten die provincie, gemeente en waterschap zelf op tafel leggen.

Handig om te weten
Het werkbezoek van de minister en staatssecretaris vond plaats op 12 maart 2026. Het coalitieadvies van de verkenners werd op 7 april openbaar.

De gemeente Nieuwegein: ‘Om voor passende en betaalbare woonruimte in de regio Utrecht te zorgen, is de bouw van nieuwe woningen erg belangrijk. Groot Merwede is het gebied aan beide kanten van de snelweg A12 tussen knooppunt Oudenrijn en Lunetten. Dit gebied is aangewezen als een plek met veel kansen voor nieuwe woningen, bedrijven en natuur- en recreatiegebied na 2030. Op dit moment doen we samen met Rijk en regio onderzoek naar mogelijkheden voor Groot Merwede.’

The post Nieuw college erft meteen hoofdpijndossier, Groot Merwede botst op stroom, tram en water appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

ik dacht aanvankelijk aan een niet zo geslaagde grap.
wie schrijft nu op 1 april een artikel over het sluiten
van de kledingbank in nieuwegein?
het was geen grap.
de eerder nog met een ‘award’ onderscheiden organisatie
moet het huidig onderkomen verlaten en kan geen nieuw
adres vinden.
waar gaat het om?
is er geen pandje te vinden in deze prestigieuze stad?
is er geen geld?
is er geen armoede meer?
worden de kosten van het levensonderhoud niet meer hoger?

de naakte stad

de jonge stad bedekt zich met juwelen,
zij draagt zo graag haar smuk en tooi
van buiten wordt dan alles mooi
de stad kan zo het zicht bespelen,

‘kijk eens naar mijn buitenkant’

maar kijk niet naar de binnenkant,
want onder kleding en de tooi
is stadse huid verrassend minder mooi

want zonder kleding is de stad ook koud en naakt
met wonden, krassen, plekken op het vel
er zijn verliezers van het spel
dat ’t leven zwaar of soepel maakt

en daar,
daar precies,
daar paste zó de dienstbaarheid
van het geven van een broek,
een kindertrui of jas
aan hen bij wie het geld wat minder was

oh, naakte stad,
wanneer de kledingbank verdwenen is,
wat schrijft dan uw geschiedenis?

© ton de gruijter

Over Ton de Gruijter
Met zijn poëzie werpt Ton de Gruijter (1953) een nieuw licht op actualiteiten. Hij legt wat er gebeurt in de stad vast in mooie beelden en rake bewoordingen.

Hij schreef jarenlang stadsgedichten op De Digitale Stad Nieuwegein en publiceerde de bundel  Groeten uit Nieuwegein. In 2017 ontving Ton de Nieuwegein Award voor Kunst en Cultuur. Van 1 januari tot en met 31 december 2021 mocht Ton de Gruijter zich  Stadsdichter noemen op initiatief van bibliotheek De tweede verdieping. Toenmalig burgemeester Frans Backhuijs benadrukte dat de dichter absoluut geen blad voor de mond moest nemen. En dat deed hij dan ook niet. Sinds enige tijd bericht Ton weer op De Digitale Stad Nieuwegein.

Naast Groeten uit Nieuwegein publiceerde Ton vijf andere bundels. Over zijn manier van schrijven: ‘Ik denk graag over verlangen, het verglijden van de tijd, veroudering, en de vragen rond conflicten en hoe het met de mens en de religie gaat. Ik probeer het zodanig uit te werken dat in de kortheid van een gedicht toch een beeld of een verhaal herkenbaar is. Ik vind het belangrijk iets te maken wat geen halffabricaat is, en het moet, voor zover mij dat lukt, taalkundig kloppen.’

‘Ik hou van rijm en ritme. Ik gebruik dus ook een schema, zoals een notenbalk bij muziek kan helpen. Taal is voor mij een gebied vol verborgen schatten. Schrijven helpt dit te ontginnen.’

The post Dichter Ton de Gruijter bericht: ‘de naakte stad’ appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

Terwijl in Nieuwegein de coalitievorming op gang komt, probeert Vreeswijk meteen een lokaal speerpunt op de onderhandelingstafel te krijgen. Wijkplatform Vreeswijk roept informateur John Bijl op om geld vrij te maken voor een aanlegsteiger aan de Lek, bedoeld voor kleine cruiseschepen die nu nog aan Nieuwegein voorbijvaren. Volgens het wijkplatform kan zo’n steiger de oude dorpskern meer bezoekers, meer reuring en uiteindelijk ook meer omzet opleveren.

Informateur John Bijl

De timing is niet toevallig. John Bijl is deze week aangewezen als informateur in de Nieuwegeinse formatie, nadat een coalitie van Lokale Vernieuwing/VSP, VVD, D66 en CDA in beeld kwam. Die vier partijen hebben samen een meerderheid van 19 van de 33 zetels. Bijl moet nu onderzoeken of die combinatie ook echt tot een werkbaar bestuur kan komen. Juist in zo’n fase proberen belangen uit de stad vaak nog een plek in een toekomstig coalitieakkoord te krijgen.

Voor Vreeswijk draait het om een oude wens in een nieuw jasje. Het wijkplatform stelt dat vrijwel alle partijen tijdens de Politieke Avond in Fort Vreeswijk van 11 maart hebben beloofd zich in te zetten voor een economisch levensvatbare en levendige dorpskern. Volgens René Kwant van het wijkplatform hoort daar ook bij dat toerisme serieuzer wordt benut. Het idee is een drijvende steiger aan de Lek, waar riviercruises kort kunnen afmeren zodat passagiers het historische hart van Vreeswijk in kunnen. Daarna zouden de schepen hun route weer vervolgen.

Dat het onderwerp in Vreeswijk leeft, is logisch. Water, erfgoed en bezoekers horen daar al langer bij elkaar. In en rond Vreeswijk is in het verleden vaker gewerkt aan ligplaatsen voor historische schepen en de band met de Museumwerf en de historische haven is al jaren een belangrijk onderdeel van het lokale profiel. Ook de komst van grote aantallen historische schepen naar Vreeswijk in recente jaren liet zien dat watergebonden erfgoed publiek trekt.

Tegelijk is het goed om feit en wens van elkaar te scheiden. Het plan voor de aanlegsteiger is op dit moment nog geen coalitieafspraak, geen raadsbesluit en voor zover openbaar zichtbaar ook nog geen uitgewerkt gemeentelijk project met locatieonderzoek, kostenplaatje of vergunningstraject. Het is nu vooral een gerichte lobby richting de formatie. Ook de stelling dat negen rederijen al belangstelling hebben, komt op dit moment uit het verhaal van het wijkplatform zelf en is nog niet terug te vinden in openbare gemeentelijke stukken.

Daarmee is het idee niet onzinnig, maar wel pril. Als het onderwerp de komende weken landt in de onderhandelingen, ligt het meer voor de hand dat eerst wordt gesproken over een verkenning of reservering van geld dan over een directe uitvoering. Maar de boodschap uit Vreeswijk is helder: als de politiek in verkiezingstijd heeft gezegd dat de dorpskern vitaal moet blijven, dan is dit voor het wijkplatform hét moment om te laten zien of dat meer was dan een mooie belofte.

Foto van een aanlegsteiger in Vreeswijk voor Rederij de Lek omstreek2 1923

The post Vreeswijk gooit de trossen alvast uit richting nieuw college appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

Dus daar ligt hij dan, de route waar eigenlijk al een tijdje op werd voorgesorteerd. De verkenners John van Engelen en Robert Scholten adviseren Heleen Peters van Lokale Vernieuwing/VSP om een coalitie te vormen met VVD, D66 en CDA. Peters heeft meteen laten weten dat zij dat advies namens Lokale Vernieuwing/VSP gaat volgen. Daarmee is het politieke spel niet klaar, maar juist begonnen. ‘Ik kijk uit naar het coalitieakkoord’ aldus Jan met de Pet.

De verkenners Robert Scholten en John van Engelen

Voor wie de afgelopen weken goed heeft opgelet, komt deze uitkomst niet uit de lucht vallen. In de raadzaal werd al langer voelbaar dat Nieuwegein afstevende op een combinatie waarin Lokale Vernieuwing/VSP de regie zou pakken, met partijen die bestuurlijk kunnen schakelen en niet eerst maandenlang in ideologische loopgraven willen gaan liggen. Dat is nu ook precies wat de verkenners opschrijven. Zij sturen aan op een sterk programmatische coalitie, met lef, veranderingsbereidheid en een coalitieakkoord op hoofdlijnen, aangevuld met een breed gedragen raadsagenda.

Dat klinkt technisch, maar in gewone mensentaal betekent het iets heel simpels. Geen dichtgetimmerd boekwerk van honderd pagina’s waar over een half jaar niemand meer naar kijkt, maar een compacte politieke afspraak over de richting, met daarnaast ruimte om als raad inhoudelijk echt aan de bak te gaan. Dat is verstandig, want Nieuwegein heeft weinig aan een coalitie die vooral druk is met zichzelf. De stad heeft behoefte aan een bestuur dat besluiten neemt, tempo maakt en niet bij elk lastig dossier eerst drie rondjes om de tafel loopt om vooral niemand voor het hoofd te stoten.

De keuze voor deze vier partijen is ook politiek logisch. Lokale Vernieuwing/VSP heeft de verkiezingen gewonnen en wil zichtbaar iets veranderen. De VVD wil bestuurlijke slagkracht en duidelijkheid. CDA zoekt doorgaans stabiliteit en bestuurlijke rust. D66 brengt bestuurlijke ervaring en een meer procedurele, institutionele blik mee. Dat zijn geen identieke partijen, verre van zelfs, maar ze hebben wel genoeg overlap om samen iets op te bouwen dat niet bij de eerste de beste tegenwind omvalt.

Daarmee is niet gezegd dat dit een gezellig vriendenclubje wordt. Integendeel. Juist in deze combinatie zitten de spanningen ingebakken. Hoe hard ga je sturen op verandering, hoeveel ruimte geef je de raad echt, hoe sociaal of zakelijk trek je de lijnen bij wonen, veiligheid, opvang, duurzaamheid en financiën? Dat zijn precies de punten waarop straks zal blijken of dit een stevige coalitie wordt of een verstandshuwelijk dat bij het eerste conflict begint te kraken.

Toch is dit, nuchter bekeken, de meest veilige route. Niet veilig in de betekenis van laf of kleurloos, maar veilig in de bestuurlijke betekenis. Er ligt een meerderheid die niet op één wankele zetel balanceert. Er ligt een combinatie die politiek breed genoeg is om niet meteen vast te lopen. En er ligt vooral een kans om de komende vier jaar niet te blijven hangen in een sfeer van blokkeren, afwachten en elkaar de maat nemen.

Wat ook opvalt, is dat de verkenners nadrukkelijk kiezen voor een onafhankelijke gespreksleider bij de formatiegesprekken. Dat is geen detail. Dat is een signaal dat men begrijpt dat een coalitie vormen iets anders is dan een verkiezingsavond winnen. Aan tafel moet het straks niet alleen gaan over wie welke stoel krijgt, maar vooral over de vraag welke koers Nieuwegein opgaat. Wie daar een toneelstuk van maakt, vliegt uit de bocht. Wie dat serieus aanpakt, kan hier een stevig college neerzetten.

De echte toets komt nu. Want een advies is nog geen akkoord en een akkoord is nog geen bestuur. Iedereen kan in een eerste verklaring zeggen dat men verantwoordelijkheid wil nemen. De kunst is om vervolgens ook te leveren als het schuurt. En het gaat schuren. Altijd. Bij de verdeling van portefeuilles, bij het formuleren van ambities, bij de vraag hoeveel ruimte er is voor nieuw beleid en hoeveel eerst moet worden opgeruimd uit het oude.

Jan met de Pet kijkt er daarom simpel naar. Nieuwegein heeft niets aan nog meer mist. De stad heeft behoefte aan een coalitie die durft te kiezen, duidelijk uitlegt waarom die keuzes worden gemaakt en daarna ook de rug recht houdt. Niet bij ieder protest direct achteruit fietsen, maar ook niet doordenderen zonder uit te leggen waar het heen moet. Besturen is geen populairheidswedstrijd, maar het is ook geen machtsritueel. Het is gewoon werk. Lastig werk, soms ondankbaar werk, maar wel werk dat gedaan moet worden.

De route ligt nu op tafel. Lokale Vernieuwing/VSP, VVD, D66 en CDA krijgen de kans om te bewijzen dat deze combinatie meer is dan een rekensom. Als dat lukt, kan Nieuwegein een bestuursperiode tegemoet gaan waarin er eindelijk minder gepraat en meer beslist wordt. Als het mislukt, weten inwoners ook meteen weer hoe het in de lokale politiek soms gaat, veel woorden, veel overleg, weinig resultaat.

En precies daarom begint het echte werk nu pas, zonder GroenLinks/PvdA (PRO). Hiermee is de richting bepaald, maar de deal niet gesloten!

The post Jan met de Pet: ‘Advies is helder, LV/VSP stuurt af op coalitie met VVD, D66 en CDA’ appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

PFAS is nu ook aangetroffen in regenwater bij een meetpunt in Nieuwegein. Dat staat niet op zichzelf, op alle veertien onderzochte locaties in de provincie Utrecht zijn PFAS gevonden. Daarmee groeit de zorg dat deze moeilijk afbreekbare stoffen zich niet alleen via bodem en water verspreiden, maar ook gewoon via neerslag.

Het onderzoek is uitgevoerd door de provincie Utrecht samen met kennisinstituut KWR uit Nieuwegein. Daarbij is gekeken naar 45 veelvoorkomende PFAS-stoffen. In de eerste meetronde zijn acht stoffen daadwerkelijk aangetroffen. Vooral PFBA en TFA kwamen op bijna alle locaties terug. Opvallend is bovendien dat ook twee PFOS-varianten zijn gevonden, stoffen die al langer niet meer in productie zijn.

Voor Nieuwegein is dat extra relevant, omdat de stof dus niet alleen ergens ver weg in de provincie opduikt, maar ook bij een lokaal meetpunt. Tegelijk wil de provincie daar nog geen grote conclusies aan verbinden. Volgens de provincie is aanvullend onderzoek nodig om te bepalen of dit een structureel patroon is, hoe hoog de concentraties precies zijn en welke rol regenwater speelt bij de verspreiding van PFAS in de bodem en het grondwater.

De hamvraag is natuurlijk wat dit betekent voor het drinkwater. Daarover is Vitens duidelijk: het kraanwater blijft veilig. Het drinkwaterbedrijf meldt dat PFAS wel in drinkwater kan voorkomen, maar in zulke lage concentraties dat het water nog steeds veilig en verantwoord te drinken is. Tegelijk dringt Vitens, net als andere drinkwaterbedrijven, al langer aan op strengere maatregelen om bronnen van drinkwater beter te beschermen.

Dat is precies waar de politieke en bestuurlijke spanning zit. De provincie noemt het niet verrassend dat PFAS wordt gevonden, omdat de stoffen in West-Europa wijdverspreid zijn. Wat wel opvalt, is dat ze op alle veertien meetpunten zijn aangetroffen. Daarom schaart de provincie zich achter de lobby voor minder gebruik van PFAS en een verdergaand verbod op deze stoffen.

Voor Nieuwegein blijft dus vooral dit hangen: het kraanwater is volgens Vitens veilig, maar PFAS blijkt inmiddels ook letterlijk met de regen neer te komen. Dat maakt het geen abstract milieudossier meer, maar een verhaal dat ook hier gewoon uit de lucht valt.

The post PFAS valt nu ook uit de lucht, ook in Nieuwegein duikt de stof op in regenwater appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

Laat ik maar meteen met de deur in huis vallen. Ja, een coalitie van Lokale Vernieuwing/VSP, VVD, D66 en CDA kán in Nieuwegein gewoon werken. Rekenkundig is het simpel, LV/VSP heeft 9 zetels, VVD 5, D66 3 en CDA 2. Samen is dat 19 zetels in een raad van 33, dus ruim boven de meerderheid van 17. Dat is geen wankel noodbruggetje, dat is op papier een fatsoenlijke bestuursmeerderheid.

Maar papier bestuurt geen stad. En dat is precies waar Jan met de Pet altijd een beetje wantrouwig van wordt. Want een meerderheid is nog geen stabiel college. Vier partijen kunnen samen 19 zetels hebben en elkaar toch na drie maanden gek maken als ze de verkeerde reden hebben om samen te gaan. Wie deze combinatie bouwt als anti-GroenLinks/PvdA-project, begint al met ruzie in de fundering. Wie haar bouwt als werkcoalitie, met duidelijke afspraken over geld, bouwen, veiligheid en uitvoerbaarheid, heeft wél een serieuze kans.

Op financiën liggen deze vier dichter bij elkaar dan sommige mensen misschien denken. LV/VSP wil de OZB hooguit met inflatie laten stijgen. CDA zegt praktisch hetzelfde. D66 wil de OZB zo laag mogelijk houden en een stijging alleen als het echt niet anders kan. VVD hamert op financiën op orde, structurele dekking voor structurele uitgaven en belastingen en heffingen zo laag mogelijk. Daar zit dus geen links-rechts drama, maar gewoon een stevige zakelijke basis. Wie in het Stadshuis een nuchter college wil dat eerst rekent en dan pas uitgeeft, kan met deze vier prima vooruit.

Ook op wonen is de overlap groter dan het gekibbel doet vermoeden. LV/VSP wil bij nieuwbouw minstens 30 procent sociale huur en 12 procent lage middenhuur. CDA zet steviger aan met 30 procent sociale huur én 30 procent middenhuur. D66 kiest voor 30 tot 40 procent betaalbare huur of koop, met starterslening, Koopgarant en zelfbewoningsplicht. VVD wil tempo maken met bouwen voor starters, jongeren, gezinnen en senioren. Dat schuurt in de details, maar in de kern willen ze allemaal hetzelfde, sneller bouwen, doorstroming op gang krijgen en zorgen dat Nieuwegein niet alleen een stad wordt voor mensen met een dikke portemonnee of een wonderlijk lange wachttijd.

Veiligheid is misschien nog wel de makkelijkste gezamenlijke taal van deze vier. VVD wil zichtbare handhaving, cameratoezicht waar nodig, gebiedsverboden en harde aanpak van overlast. CDA legt sterk de nadruk op verkeersveiligheid, 30 kilometer op wijkwegen en veilige fietspaden. D66 wil sneller ingrijpen op onveilige plekken, veilige fietsroutes en 30 kilometer als norm in woonwijken. LV/VSP zet in op gerichter cameratoezicht, advies van wijkagenten bij kwetsbare huisvesting en een stad die niet alleen veilig is op papier, maar ook veilig voelt. Dit wordt dus geen zacht college. Eerder een college dat aan inwoners wil laten zien dat overlast, rotzooi en onveiligheid niet eindeloos worden weggeschreven in notities.

En dan komen we bij de echte breuklijnen. De eerste heet duurzaamheid en mobiliteit. D66 is van deze vier het meest ambitieus, met een mobiliteitstransitie volgens het STOMP-principe, 30 kilometer als norm in woonwijken, een isolatie-offensief en openheid voor aquathermie en andere innovatieve energiebronnen. LV/VSP wil juist geen nieuwe windturbines binnen de gemeentegrenzen en kiest liever voor kleinschalige lokale opwek. VVD wil wel verduurzamen, maar zonder dwang, zonder stijgende woonlasten en zonder zero-emissiezones die bewoners en ondernemers in de knel zetten. CDA zit daar tussenin, met circulair en energieneutraal bouwen, maar ook nadruk op bereikbaarheid, parkeren en veilige infrastructuur. Dat is overbrugbaar, maar alleen als ze stoppen met elkaar de maat nemen op morele zuiverheid en gewoon afspraken maken over wat haalbaar is in Nieuwegein.

De tweede, en politiek gevaarlijkste, breuklijn heet opvang en integratie. CDA is hier uitgesproken, vluchtelingen en asielzoekers zijn welkom en Nieuwegein moet voldoen aan de jaarlijkse norm. D66 zit op bijna dezelfde lijn, solidair in opvang, spreiding naar draagkracht en vanaf dag één begeleiding, taal en participatie. VVD trekt de lijn veel harder, opvang kan alleen als veiligheid vooraf is geborgd en overlast niet wordt getolereerd. LV/VSP zit daar pragmatischer tussenin, met nadruk op spreiding van aandachtsgroepen en advies van wijkagenten bij huisvesting van statushouders en andere kwetsbare groepen. Hier zit dus het eerste dossier waarop een coalitie kan ontsporen als de afspraken wollig blijven. Dit moet vooraf dichtgetimmerd worden, anders krijg je bij de eerste concrete locatie meteen gedonder.

Dus wat is het eindoordeel van Jan met de Pet? Deze vier kunnen samen best een stabiel stadsbestuur vormen, maar alleen als ze hun eigen ijdelheid thuislaten. Niet het soort coalitie waarin iedereen de verkiezingsavond nog een keer wil overdoen. Wel het soort coalitie waarin je zegt, wij verschillen, maar we spreken af dat we op vier punten leveren, geld op orde, woningbouwtempo omhoog, veiligheid zichtbaar serieuzer, verduurzaming betaalbaar en uitvoerbaar. En over opvang maken we vooraf zulke heldere afspraken dat de coalitie niet iedere maand opnieuw op ontploffen staat.

Mijn politieke rapportcijfer zou daarom ongeveer zo uitvallen. Bestuurlijk potentieel, 7,5. Ideologische warmte, een magere voldoende. Maar een college hoeft geen huwelijk te zijn. Nieuwegein heeft na deze verkiezingen waarschijnlijk meer aan een degelijke werkplaats dan aan een groot liefdesverhaal. Wie zonder GroenLinks-PvdA wil besturen, moet dus niet bewijzen dat links kan worden gepasseerd. Die moet bewijzen dat er zonder links ook echt volwassen bestuur op tafel ligt. Dát is de echte test.

Mijn oordeel
Ja, deze vier kunnen een stabiele coalitie vormen, maar alleen als het een bestuurscoalitie wordt en geen anti-GL/PvdA-project. Maak je het verhaal: we sluiten links uit, dan krijg je vroeg of laat gedoe met D66 en waarschijnlijk ook met het CDA. Maak je het verhaal: we willen een nuchter, uitvoerbaar college dat bouwt, de lasten beheerst, veiligheid op orde zet en betaalbaar verduurzaamt, dan heeft deze combinatie echt kans. De programma’s geven daar genoeg overlap voor.

Mijn ruwe politieke score zou zijn:
– Bestuurlijk stabiel: 7,5/10
– Ideologisch hecht: 5,5/10
– Werkbaar voor vier jaar: ja, mits scherp coalitieakkoord

Jan met de Pet

The post Jan met de Pet: ‘Nieuwegein kan zonder GroenLinks-PvdA bestuurd worden, maar alleen met een dichtgetimmerd akkoord’ appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

Woensdagavond is de nieuwe gemeenteraad van Nieuwegein officieel geïnstalleerd in het Stadshuis. Daarmee is de raadsperiode 2026 tot 2030 begonnen en is de verkiezingskoorts formeel voorbij. Op papier is dat een feestelijk moment, nieuwe gezichten, beëdiging, applaus, frisse start. Maar Jan met de Pet kijkt dan toch vooral naar wat er ná zo’n avond komt. Want een raad installeren is nog geen stad besturen.

Maandag was eerst nog het afscheid van de oude raad in DE KOM. Daar kregen vijf vertrekkende raadsleden een Koninklijke Onderscheiding, Johan Gadella, Anastasia van der Lugt, Marianne Spalburg, Gerben Horst en Tom Verhoeve. Opvallender was misschien nog wel dat het er eigenlijk zeven hadden moeten zijn. Jacqueline Verbeek en Haseena Bakhtali bedankten voor die erkenning en waren niet aanwezig. Dat is hun goed recht, maar het zegt ook iets over hoe politiek eindigt, niet altijd met bloemen en een glimlach, soms gewoon met een punt erachter.

De verkiezingsuitslag ligt ondertussen vast en daar kun je niet omheen. Lokale Vernieuwing/VSP is met 9 zetels de grootste, GroenLinks/PvdA heeft er 7, de VVD 5, Forum voor Democratie 4, D66 3, CDA 2, en ieders Belang, ChristenUnie en De Unie ieder 1. Dat is geen simpele uitslag met één logische uitkomst. Het is een raad waarin de grootste partij wel voorop loopt, maar nog altijd mensen nodig heeft om iets te bouwen dat ook overeind blijft als het straks over geld, woningbouw, veiligheid, asiel- en leefbaarheid gaat.

En daar zit meteen het echte verhaal van deze week. Niet de installatie, niet het ceremonieel, maar de coalitievorming. In het duidingsdebat werd duidelijk dat de andere acht fracties niet met Forum voor Democratie willen samenwerken. Dan kun je als nieuwkomer met vier zetels stevig binnenkomen, maar bestuurlijk sta je in de praktijk gewoon buiten de deur. Dat is hard, maar wel helder. Nieuwegein heeft Forum dus wel in de raad, maar voorlopig niet aan de bestuurstafel.

Dan blijft de rekensom over. En die is tegelijk simpel en verraderlijk. Op basis van de zetelverdeling ligt een brede werkcoalitie van Lokale Vernieuwing/VSP, GroenLinks/PvdA en VVD het meest voor de hand. Samen goed voor 21 van de 33 zetels, ruim voldoende dus. Dat is bestuurlijk stevig, maar politiek ook spannend, want het vraagt nogal wat van partijen die echt niet op elk dossier hetzelfde naar de stad kijken. Een tweede route is Lokale Vernieuwing/VSP met VVD, D66 en CDA. Dat is goed voor 19 zetels, smaller, maar nog steeds ruim genoeg voor een meerderheid. Dat is geen gelekte afspraak, maar gewoon de nuchtere rekensom die nu op tafel ligt.

Wat Jan met de Pet daarbij opvalt, is dat in die eerste politieke verkenning niet alleen over poppetjes wordt gesproken, maar ook over de vorm. In het duidingsdebat werd al duidelijk dat de winnaar, Lokale Vernieuwing/VSP, de regie strak probeert te houden en dat er weinig trek lijkt in een klassiek dichtgetimmerd coalitieakkoord. Er wordt eerder gedacht aan meer bestuurlijke ruimte, minder papierdwang, meer bewegen per dossier. Klinkt modern, klinkt open, maar het risico is ook simpel, als je te weinig vastlegt, krijg je later gedoe bij elk gevoelig onderwerp. Een losser akkoord klinkt prettig tot het eerste echte conflict zich aandient.

Ondertussen begint voor de nieuwe raad het inwerkprogramma. Nieuwe raadsleden moeten zich door dossiers, procedures en verhoudingen heen werken en tegelijk beginnen de gewone vergaderingen alweer. Logisch ook, de stad wacht niet tot iedereen zijn mapjes op orde heeft. Er moeten besluiten worden genomen, de politieke spanning is niet voorbij en de kiezer gaat snel genoeg merken of deze nieuwe raad alleen goed is in beëdigen en poseren, of ook in kiezen en leveren.

Dus nee, het echte nieuws van deze week is niet alleen dat de raad is geïnstalleerd. Het echte nieuws is dat het speelveld nu openligt, maar niet voor iedereen. Forum staat buiten de coalitiepuzzel. Lokale Vernieuwing/VSP moet nu laten zien dat winnen ook iets anders is dan besturen. GroenLinks/PvdA, VVD, D66 en CDA weten dat zij nodig kunnen zijn. En Nieuwegein zit niet te wachten op politieke sierturners, maar op een college dat knopen doorhakt. Geen droomcoalitie, geen sprookje, gewoon een werkcoalitie die de stad vooruit helpt. Jan met de Pet blijft het volgen, want de campagne is klaar, maar het echte werk begint nu pas.

Jan met de Pet

The post Jan met de Pet: ‘De raad zit, Forum staat buiten, nu begint het pas’ appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

Vijf vertrekkende raadsleden uit Nieuwegein zijn maandag 30 maart koninklijk onderscheiden tijdens het afscheid van de gemeenteraad in theater DE KOM. In totaal namen 17 raadsleden afscheid van de raad. Voor vijf van hen kreeg die avond een extra bijzonder karakter, zij werden benoemd tot Lid in de Orde van Oranje Nassau.

Eigenlijk zouden zeven raadsleden een lintje krijgen maar twee van hen bedankten voor deze erkenning. Jacqueline Verbeek en Haseene Bakhtali waren dan ook niet aanwezig bij het afscheid in theater DE KOM.

Met de bijeenkomst in DE KOM kwam een einde aan de raadsperiode 2022 tot en met 2026. Daarbij werd niet alleen stilgestaan bij de vertrekkende raadsleden, maar ook bij de steunfractieleden die de afgelopen jaren een rol speelden achter de schermen.

Burgemeester Marijke van Beukering sprak de aanwezigen toe en keek terug op een periode waarin het lokale bestuur volgens haar steeds nadrukkelijker onder een vergrootglas ligt. “Hoe jullie ook terugkijken op de afgelopen periode, ik hoop dat dat met trots is op jullie inzet voor onze stad. Want dat is terecht. Zeker in deze tijden waar alles onder een vergrootglas ligt en gedeeld wordt. Waar verschillen eerder worden uitvergroot en het vertrouwen in de overheid daalt, is het fijn dat mensen zich inzetten voor de overheid die het dichtst bij de mensen staat en dagelijks in de omgeving zichtbaar is.”

Vijf raadsleden kregen vervolgens namens Zijne Majesteit de Koning de versierselen opgespeld en werden benoemd tot Lid in de Orde van Oranje Nassau. Het gaat om Johan Gadella, Anastasia van der Lugt, Marianne Spalburg, Gerben Horst en Tom Verhoeve.

Op de foto (gemaakt door Fototeam KenM) vlnr: Gerben Horst (CDA), Anastasia van der Lugt (VVD), Marianne Spalburg (PvdA), Burgemeester Marijke van Beukering, Tom Verhoeve (D66) en Johan Gadella (VVD).

Johan Gadella was verspreid over de perioden 2001 tot 2012 en 2018 tot 2026 in totaal negentien jaar raadslid namens de VVD. Anastasia van der Lugt was twaalf jaar raadslid voor de VVD, eerst in IJsselstein en de laatste vier jaar in Nieuwegein. Marianne Spalburg zette zich twaalf jaar in voor de gemeenteraad namens de PvdA. Gerben Horst ontving de onderscheiding voor zijn twaalfjarige inzet voor het CDA. Ook Tom Verhoeve nam afscheid na twaalf jaar raadslidmaatschap namens D66.

Volgens de burgemeester hebben de vijf zich stuk voor stuk langdurig ingezet voor de stad. “U heeft allen bijgedragen aan een mooier, beter en fijner Nieuwegein.”

The post Vijf vertrekkende raadsleden Nieuwegein krijgen lintje bij afscheid in DE KOM appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

De Nieuwegeinse wethouder Marieke Schouten wordt verkenner in Bunnik. De vier fracties in de nieuwe gemeenteraad hebben haar aangewezen om te onderzoeken welke bestuursvorm daar het meest kansrijk is na de gemeenteraadsverkiezingen. De keuze viel op Schouten op voordracht van P21, de grootste partij in Bunnik. De andere partijen stemden daarmee in.

De benoeming werd woensdagavond 25 maart bekendgemaakt tijdens het duidingsdebat in Bunnik. Daar bespraken de lijsttrekkers van P21, CDA, VVD en D66 de verkiezingsuitslag van 18 maart. Schouten moet nu in gesprek met alle fracties om te kijken of er een stabiele coalitie mogelijk is, of dat een raadsbreed akkoord meer voor de hand ligt. Uiterlijk vrijdag 3 april moet zij haar eindverslag opleveren. De nieuwe gemeenteraad van Bunnik wordt op dinsdag 1 april geïnstalleerd.

Schouten is in Nieuwegein wethouder namens GroenLinks en geldt hier als aftredend wethouder, in afwachting van de vorming van een nieuw college. In haar portefeuille zitten onder meer wonen en ruimtelijke ordening, gezondheid, welzijn en inclusie, energietransitie, duurzaamheid en klimaat. Juist die bestuurlijke ervaring zal in Bunnik vermoedelijk hebben meegewogen bij haar aanwijzing als verkenner.

De politieke puzzel in Bunnik ligt op papier vrij open, al is er geen sprake van een versnipperd landschap. P21 werd met 33,55 procent van de stemmen opnieuw de grootste partij en behaalde 6 van de 17 zetels. CDA en VVD kwamen allebei uit op 4 zetels, D66 op 3. Daarmee zijn meerdere meerderheden mogelijk. Rekenkundig kan P21 met ieder van de drie andere partijen aan een meerderheid komen, maar ook een combinatie van CDA, VVD en D66 zou samen op 11 zetels uitkomen. Dat verklaart ook waarom in Bunnik nadrukkelijk niet alleen naar een coalitie, maar ook naar een raadsbreed akkoord wordt gekeken.

Opvallend is verder dat de opkomst in Bunnik fors was. Volgens de officiële uitslag bracht 70 procent van de kiesgerechtigden een stem uit, hoger dan de 67 procent van vier jaar geleden. In totaal werden 8.791 geldige stemmen op kandidaten uitgebracht.

Voor Nieuwegein is het hoe dan ook een opvallende zijlijn van de lokale formatieperiode. Terwijl hier nog wordt gewerkt aan een nieuw college, schuift een vertrekkende Nieuwegeinse wethouder inmiddels door naar een sleutelrol in de coalitievorming van een buurgemeente. Dat maakt Marieke Schouten de komende dagen niet alleen in Nieuwegein, maar ook in Bunnik ineens een naam om scherp in de gaten te houden.

The post Nieuwegeinse wethouder Marieke Schouten wordt verkenner bij coalitievorming in Bunnik appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.

In het Stadshuis van Nieuwegein begon donderdag precies om 19.30 uur het duidingsdebat over de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen. Net zoals zulke avonden vaker beginnen, begon deze ook gemoedelijk, veel handjes, mensen die een stoel zoeken, bekende gezichten, nieuwe gezichten, opvallend veel jongeren in de zaal. Forum voor Democratie oogde nog wat onwennig, zoekend naar een plek in een politiek landschap waarin de meeste anderen elkaar al jaren kennen. Aan de buitenkant leek het dus een keurige Nieuwegeinse avond. Maar wie goed keek, zag al snel dat achter die vriendelijke toon de lijnen al hard werden getrokken.

De officiële uitslag ligt inmiddels vast. Lokale Vernieuwing / VSP won de verkiezingen met 6217 stemmen en 9 zetels, gevolgd door GL/PvdA met 5202 stemmen en 7 zetels. De VVD haalde 5 zetels, Forum voor Democratie 4, D66 3, CDA 2, en ieders Belang, ChristenUnie en De Unie ieder 1. Stadspartij Núwegein viel met 401 stemmen buiten de raad. Opvallend is ook dat De Unie met 682 stemmen via een restzetel toch nog binnenkomt. Tijdens de zitting van het centraal stembureau zijn geen bezwaren ingebracht.

Maar donderdagavond ging het al snel niet meer over wie had gewonnen. Die rekensom lag op tafel. De echte vraag was, wie schuift straks aan bij het nieuwe bestuur, en wie mag vooral toekijken hoe anderen dat gaan doen.

Heleen Peters liet namens de grootste partij direct merken dat Lokale Vernieuwing / VSP niet van plan is de regie uit handen te geven. Zij maakte duidelijk dat de verkennende gesprekken al zijn begonnen, en corrigeerde meteen een belangrijk beeld. Tot nu toe waren die gesprekken allemaal één op één gevoerd, niet met meerdere partijen tegelijk. Dat lijkt een detail, maar dat is het niet. Eerst iedereen apart spreken, peilen, wegen en vergelijken, en pas daarna verder, dat is gewoon een manier om zelf in het midden van het speelveld te blijven staan.

Daarmee werd ook zichtbaar dat de winnaar de boel strak leidt, maar wel met zachte woorden. Er werd gesproken over lef, over samenwerking en over de wens om niet in een dichtgespijkerd coalitieakkoord te eindigen. Dat klinkt fris, modern en open. Alleen denkt Jan met de Pet dan meteen, prachtig hoor, maar een bouwpakket zonder handleiding is ook niet altijd een teken van degelijk bestuur. Het woord raadsakkoord viel dan ook opvallend vaak. Bij meerdere fractievoorzitters was goed te horen dat er weinig trek is in een klassiek dichtgeregeld coalitiepapier. Dat klinkt sympathiek, totdat straks de eerste moeilijke keuzes over geld, wonen, veiligheid en leefbaarheid op tafel komen. Dan moet blijken of die bestuurlijke ruimte echt kracht oplevert, of vooral geruzie per dossier.

De hardste politieke conclusie van de avond werd bijna terloops uitgesproken. Acht van de negen fracties willen niet met Forum voor Democratie samenwerken. Dan kun je als partij met 4 zetels stevig binnenkomen, maar bestuurlijk sta je alsnog gewoon buiten de deur. En het beeld werd in de loop van de avond niet zachter. In de tweede termijn bleef Forum stil. Geen extra aanval, geen poging om het debat nog te kantelen, geen nadrukkelijke herpositionering. Voor een partij die electoraal zo zichtbaar binnenkwam, was dat misschien wel het opvallendste moment van de avond, juist omdat het uitbleef.

Aan de andere kant zag je meerdere partijen hun CV alvast op tafel leggen. Helen Adriani van het CDA wees erop dat Nieuwegein van elf naar negen partijen is gegaan, maar vooral haar verlanglijstje viel op. Dat klonk niet alleen als inhoudelijke bijdrage, het had ook iets van een keurige sollicitatiebrief richting het nieuw te vormen college. Niet plat, niet opzichtig, wel duidelijk. Het CDA liet horen dat het bestuurlijk bruikbaar wil zijn.

De VVD deed iets soortgelijks, maar dan in een andere taal. Ellie Eggengoor zette in op stabiel bestuur. Dat klinkt misschien braaf, bijna saai zelfs, maar in formatietijd is dat juist slim. Terwijl anderen spreken over lef, openheid en ruimte, zegt de VVD eigenlijk, leuk allemaal, maar er moet straks ook gewoon bestuurd worden zonder dat het bij het eerste lastige dossier begint te kraken. Dat is geen spectaculaire boodschap, wel een die aan de onderhandelingstafel vaak meer gewicht heeft dan een mooie verkiezingsleus.

Opvallend was verder hoe bijna iedereen ineens dicht bij de inwoners wilde staan en meer de wijk in te willen. De ChristenUnie schaarde zich achter een zo breed mogelijke coalitie, en ook andere partijen klonken op dat punt opvallend eensgezind. Dat hoort bij zo’n avond, niemand zegt in de eerste week na de verkiezingen dat hij liever op afstand blijft. Maar Jan met de Pet weet ook hoe dat werkt. De eerste maanden krijg je bewonersavonden, werkbezoeken, koffie, luisteren, knikken. Daarna komen de stapels papier, de begroting, de incidenten en de reflex van het Stadshuis. Dan moet blijken wie nog echt in Batau, Galecop, Vreeswijk, Fokkesteeg en Jutphaas staat, en wie weer veilig verdwijnt achter stukken en procedures.

Het debat werd om 20.45 uur gesloten. Ook dat paste eigenlijk bij de avond. Geen grote slotbotsing, geen openlijk politiek vuurwerk. Buiten de raadszaal ontstonden nauwelijks groepjes. Opvallend genoeg verdwenen veel mensen snel. Alleen D66 en CDA zochten elkaar nog even op. Dat bewijst niets, maar Jan met de Pet let op dat soort details, omdat daar soms meer waarheid in zit dan in een volle termijn achter de microfoon.

De voorlopige conclusie is dus helder. Het debat was vriendelijk, maar de afbakening hard. Lokale Vernieuwing / VSP houdt de regie, VVD en CDA lieten zien dat ze bestuurlijk bruikbaar willen zijn, het woord raadsakkoord zingt rond als belofte van openheid, en Forum voor Democratie lijkt ondanks de winst in zichtbaarheid voorlopig niet welkom aan de bestuurstafel. Nieuwegein krijgt geen droomcoalitie cadeau. Nieuwegein lijkt af te stevenen op een werkcoalitie. Nu nog zien of daar straks ook ruggengraat onder zit. Aankomende zaterdag worden de gesprekken verder gevoerd en dan horen we wie mee mag doen de komende 4 jaar.

Jan met de Pet

The post Jan met de Pet: ‘Vriendelijk debat, harde afbakening’ appeared first on De Digitale Stad Nieuwegein.